Ana Sayfa > Site Yazarları

SELİN AKSOY - aksoyselin@gmail.com
İŞE BAŞLATMAMA TAZMİNATININ VERGİSEL SONUÇLARI
06 Eylül 2017 - 342 okunma

İŞE BAŞLATMAMA TAZMİNATININ VERGİSEL SONUÇLARI
 
 
Genel olarak İş Kanunu'nun 21. maddesi kapsamında işe iade talebinde bulunulması, mahkemece talebin uygun görülmesi, bu karara karşın işçinin işe başlatılmaması halinde gündeme işe başlatmama ve boşta geçen süreye ilişkin tazminatların gelir vergisi kanunu karşısındaki durumu tartışmalıdır. Bu konuda Danıştay tarafından söz konusu ödemelerin gelir vergisi kesintisine tabi tutulamayacağı yönünde bir karar verilmişti. Yine Yargıtay 9. Hukuk Dairesi kararlarında da bu konu farklı kararlara neden olmuştur. Örneğin bir kararında “İşe başlatmama tazminatı ve boşta geçen süreye ilişkin ücretten gelir vergisi kesilir, ancak sosyal güvenlik destek primi kesilmez.” görüşüne yer vermiştir.[30]
 
03.07.2009 tarih, 27277 sayılı Resmi Gazete'de yayınlanan 5904 nolu 16/6/2009 Kabul tarihli Gelir Vergisi Kanunu ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun’un 4. maddesinde konuya yönelik düzenlemeye yer verilmiştir. İlgili yasada işe başlatmama tazminatı gelir vergisi istisnaları arasında gösterilmiştir. Buna göre işe başlatmama tazminatından gelir vergisi kesilmemeli, sadece damga vergisi kesilmesiyle yetinilmelidir.
 
 
 
Aynı yasa ile 193 sayılı gelir vergisi kanununa eklenen geçici 77. madde ile işe iade kararına karşın işe başlatılmayan işçiye bu nedenle ödenen tazminatların yalnız damga vergisi kesintisine tabi tutulması hüküm altına alınmıştır. Yapılan değişiklik açık ve belirtilen tartışmayı sonuçlandırmaya yöneliktir. Madde metnine bakılacak olursa; “Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önceki dönemlerle ilgili olarak 22/5/2003 tarihli ve 4857 sayılı İş Kanununun 21 inci maddesi uyarınca işverenlerce işçiye ödenen işe başlatmama tazminatları, damga vergisi hariç herhangi bir vergiye tabi tutulmaz. Anılan dönemlere ilişkin işe başlatmama tazminatı gelir vergisi tevkifatına tabi tutulan mükelleflerin; tarha yetkili vergi dairelerine başvurmaları ve dava açmamaları, açılmış davalardan vazgeçmeleri şartıyla 213 sayılı Vergi Usul Kanununun düzeltmeye ilişkin hükümleri uyarınca tahsil edilen gelir vergisinin red ve iade işlemleri yapılır.”
 
Bu madde ile daha önce kesilen gelir vergisi ile ilgili iade esaslan belirlenmiştir. Anılan düzenlemeye göre daha önce kesilen gelir vergisi tutarları vergi yükümlüsüne iade edilmelidir. Vergi yükümlüsü işçi olup, işçinin fazla ödenen vergiyi ilgili vergi dairesinden talep etme hakkı vardır. Yasada, vergi sorumlusu olan işverene iadeye dair bir düzenlemeye yer verilmemiştir. İşçi haksız yere kesilen gelir vergisini ilgili vergi dairesinden talep edebileceğine göre, işverenin aynı tutardan sorumluluğuna dair karar verilmesi mükerrer sorumluluğuna yol açacaktır. Bu nedenle işverence işe başlatmama tazminatından esilerek vergi dairesine yatırılan gelir vergisi yönünden işverenin sorumlu tutulması doğru olmaz.[31]
 
2.4. İşverenin mahkeme kararının kesinleşmesine kadar geçen süre için işçiye en çok dört aylık ücretin ve diğer haklarını ödeme yükümlülüğü
 
 
 
İşverence gerçekleştirilen feshin geçersizliğine karar verildiği takdirde, işveren işçiyi bir ay içinde işe başlatmak zorundadır. Feshin geçersiz sayılması üzerine, işverence işçinin işe başlatılması durumunda, iş ilişkisi sanki hiç sona ermemiş gibi, bir kesilme olmaksızın devam etmiş sayılır. Bu durumda, işverenin ayrıca, işçiye çalışmadığı döneme ait en fazla dört aylık ücret ve diğer haklarını da ödemesi gerekir. Ancak, işçiye kıdem tazminatı ve bildirim ücreti peşin ödenmişse bunların işverene iadesi gerekeceğinden, bunun ödenmesi gereken dört aylık ücret ve diğer haklardan mahsubu gerekir. Çünkü, fesih hükümsüz hale gelmiş ve iş sözleşmesi devam etmektedir.[32]
 
 
 
Burada söz konusu olan dört aylık ücret bir tazminat değil, işçinin boşta geçirdiği dört aya kadar olan sürenin ücreti ve işçinin bu süredeki haklarıdır. İşçi işe başlatılsın veya başlatılmasın, geçersiz bir feshin sonucu olarak, mahkeme veya özel hakem kararının kesinleşmesine kadar çalıştırılmadığı süre için, en çok dört aya kadar doğmuş bulunan ücret ve diğer haklarının ödenmesi gerekir. Ancak, süresi içinde işe iade için işverene başvurmayan işçinin, çalıştırılmadığı süre ücretini ve diğer haklarını talep etmesi olanaklı değildir. Çünkü, süresi içinde başvurmamakla birlikte, geçersizliğine karar verilen fesih geçerli hale gelmiş olur ve geçerli fesihten sonrası için ücret söz konusu olmaz[33]. Açıklanabilecek bir diğer husus da madde metnindeki işçinin boşta geçen süre ücret alacağı ile birlikte talep edebileceği “diğer haklar” ifadesidir. Yargıtay bir kararında buna açıklık getirmiştir. Buna göre, boşta geçen süreye ilişkin ücretin yanında para ile ölçülebilir tüm ayni ve sosyal yardımlar dikkate alınmalıdır. Başka bir anlatımla kıdem tazminatına yansıtılabilecek tüm haklar burada da uygulama alanı bulacaktır.
 
 

Bu Yazıyı Paylaşın:


Yorumlar (0):

Yorum Ekle


Adınız Soyadınız*

E-posta Adresiniz*

(E-posta adresiniz sitede görünmez)

Yorumunuz*



(Yandaki güvenlik kodunu bu alana giriniz)
   
 


SELİN AKSOY Diğer Yazıları

26 Aralık 2016 - SENDİKA, TAZMİNAT VE VERGİSEL SONUÇLAR
06 Aralık 2016 - İşverenin işe başlama çağrısına işçinin icabet etmemesi
07 Kasım 2016 - İŞÇİNİN İŞVERENE BAŞVURMA YÜKÜMLÜLÜĞÜ VE İŞE BAŞLATMA
24 Ekim 2016 - GEÇERSİZ NEDENLE YAPILAN FESHİN SONUÇLARI 2
27 Eylül 2016 - İŞ SÖZLEŞMESİNİN GEÇERSİZ NEDEN İLE FESHİ VE SONUÇLARI 1
13 Haziran 2016 - ADALET BİR VARMIŞ BİR YOKMUŞ -2-
10 Haziran 2016 - ADALET BİR VARMIŞ BİR YOKMUŞ -1-
09 Ocak 2016 - Kohlhaas’ın isyanı
12 Kasım 2014 - ONLAR AKARSUYUN DÜŞMANIDIR SEVGİLİM (2)
11 Kasım 2014 - ONLAR AKARSUYUN DÜŞMANIDIR SEVGİLİM (1)…
20 Ekim 2014 - KUZEY ORMANLARI VE GELECEĞİ SAVUNMAK
13 Ekim 2014 - KENTİ DÜŞÜNMEK…
18 Mart 2014 - YAZARIN TARAF OLUŞU…
07 Mart 2014 - EDEBİYATIN POLİTİK OLUŞU
27 Ocak 2014 - CENEVRE-2 KONFERANSI’NIN YENİDEN DÜŞÜNDÜRDÜKLERİ
09 Ocak 2014 - HALİÇ’TE NELER OLUYOR?
KÖŞE YAZARLARI
ÜYE PANELİ
E-mail
Şifre
 
   
  Yeni Üye | Şifremi Unuttum
ARŞİV
..
SİZ DE YAZIN-YAYINLAYALIM!
HABERE DEĞER "ESENLER VE ÜLKE" YE DAİR KONULARI,GERÇEKLERİ,  
yerelgazeteci@hotmail.com,
esenlertime@hotmail.com,

E-MAİL ADRESLERİNDEN
GAZETEMİZE ULAŞTIRABİLİRSİNİZ...
EN ÇOK OKUNAN
Video Galeri
EN ÇOK YORUMLANAN
FOTO GALERİ
RADYO

TAKVİM
BU GÜNKÜ GAZETELER
FACEBOOK-BEĞEN
HABERLER